၂၂ ဇွန် ၂၀၂၆ | New Day Myanmar
အမေရိကန်နဲ့ အီရန်တို့ဟာ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံမှာ ပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ အဆင့်မြင့်ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း ရက်ပေါင်း ၆၀ အတွင်း အပြီးသတ်သဘောတူညီချက်တစ်ရပ် ရရှိရေးအတွက် တိုးတက်မှုတွေ ရရှိခဲ့ကြတယ်လို့ ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးနေတဲ့ ကာတာနဲ့ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံတို့က ထုတ်ပြန်ပါတယ်။
လူဆာန်ရေကန်အနီး ဘာဂန်စတော့ခ်အပန်းဖြေစခန်းမှာ ပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ ဆွေးနွေးပွဲကို အပြုသဘောဆောင်ပြီး အကျိုးရှိရှိ ကျင်းပနိုင်ခဲ့သလို နောက်ထပ် နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာဆွေးနွေးမှုတွေ ဆက်လုပ်ဖို့ လုပ်ငန်းယန္တရားတစ်ခု ထူထောင်နိုင်ခဲ့တယ်လို့ ပူးတွဲထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့သီတင်းပတ်က လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့တဲ့ နားလည်မှုစာချွန်လွှာကို အခြေခံပြီး စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှုလုပ်ငန်းစဉ်ကို နိုင်ငံရေးအရ ကြီးကြပ်မယ့် “အဆင့်မြင့်ကော်မတီ” တစ်ရပ် ဖွဲ့စည်းဖို့လည်း သဘောတူခဲ့ကြပါတယ်။
အဓိကညှိနှိုင်းရေးမှူးတွေဟာ အဲဒီကော်မတီကို ပုံမှန်အစီရင်ခံရမှာဖြစ်ပြီး အီရန်ရဲ့ နျူကလီးယားအစီအစဉ်၊ အမေရိကန်ရဲ့ စီးပွားရေးပိတ်ဆို့အရေးယူမှုတွေနဲ့ အငြင်းပွားမှုဖြေရှင်းရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းအဖွဲ့တွေကို ဦးဆောင်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
လက်ဘနွန်နိုင်ငံအတွင်း စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုတွေ အပြည့်အဝအဆုံးသတ်နိုင်ရေးအတွက် အမေရိကန်၊ အီရန်နဲ့ လက်ဘနွန်တို့ ပါဝင်မယ့် ပဋိပက္ခရှောင်ရှားရေးဆိုင်ရာ ညှိနှိုင်းအဖွဲ့တစ်ခုကိုလည်း ကာတာနဲ့ ပါကစ္စတန်တို့ရဲ့ ပံ့ပိုးမှုနဲ့ ဖွဲ့စည်းသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အဲဒီအဖွဲ့ဟာ အစ္စရေးနဲ့ အီရန်ထောက်ခံတဲ့ ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့တို့အကြား အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို စောင့်ကြည့်ပြီး တိုက်ခိုက်မှုတွေ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားမလာအောင် ဆက်သွယ်ညှိနှိုင်းပေးရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အက်ဘာ့စ် အာရတ်ချီက ဆွေးနွေးပွဲကနေ “အဓိကတိုးတက်မှုကြီးတွေ” ရရှိခဲ့တယ်လို့ ပြောပြီး လက်ဘနွန်အတွက် ဖွဲ့စည်းမယ့် ညှိနှိုင်းရေးယန္တရားဟာ သဘောတူညီချက်ရဲ့ ပထမဆုံးလက်တွေ့စမ်းသပ်မှု ဖြစ်လာမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
လက်ဘနွန်မှာ တိုက်ခိုက်မှုတွေ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေရင် အမေရိကန်နဲ့ အီရန်တို့ရဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ သံတမန်ရေးကြိုးပမ်းမှုကို ထိခိုက်စေနိုင်တယ်လို့လည်း အီရန်ဘက်က သတိပေးထားပါတယ်။
အီရန်ဘက်ကတော့ ရေနံနဲ့ ရေနံဓာတုပစ္စည်းတင်ပို့မှုဆိုင်ရာ ကင်းလွတ်ခွင့်တွေ၊ ဆိပ်ကမ်းပိတ်ဆို့မှု ဖြေလျှော့ရေး၊ ခေတ္တပိတ်ထားတဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှုအချို့ ပြန်လည်ရယူခွင့်နဲ့ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးအစီအစဉ် စတင်နိုင်ရေးတို့ကို ရရှိခဲ့တယ်လို့ ပြောပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ အီရန်ဘက်က ပြောဆိုထားတဲ့ အဲဒီအကျိုးခံစားခွင့်တွေကို အမေရိကန်ဘက်က အသေးစိတ်အတည်ပြုထားခြင်း မရှိသေးပါဘူး။
အမေရိကန်ဒုတိယသမ္မတ JD Vance က အမေရိကန်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး နှစ်ဖက်ကိုယ်စားလှယ်တွေဟာ နျူကလီးယားသဘောတူညီချက်ရဲ့ အစိတ်အပိုင်းအားလုံးကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြတယ်လို့ အမေရိကန်အရာရှိတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။
ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ကုန်သွယ်သင်္ဘောတွေ ဘေးကင်းစွာ ဆက်လက်ဖြတ်သန်းနိုင်ရေးအတွက် ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းနဲ့ ပဋိပက္ခရှောင်ရှားရေးယန္တရားတွေ ထူထောင်ဖို့လည်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါတယ်။
နားလည်မှုစာချွန်လွှာအရ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို အနည်းဆုံး ရက်ပေါင်း ၆၀ ဖြတ်သန်းခမကောက်ဘဲ ဖွင့်ထားဖို့နဲ့ လက်ဘနွန်အပါအဝင် စစ်မျက်နှာအားလုံးမှာ ရန်လိုတိုက်ခိုက်မှုတွေ ရပ်တန့်ဖို့ သဘောတူထားပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ အီရန်ဘက်က ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ပိတ်ထားတယ်လို့ ပြောဆိုခဲ့သလို အမေရိကန်စစ်တပ်ကတော့ ရေလမ်းကြောင်းဟာ ဆက်လက်ဖွင့်ထားတယ်လို့ ငြင်းဆိုခဲ့တာကြောင့် အခြေအနေဟာ မရေမရာဖြစ်နေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
အမေရိကန်နဲ့ အီရန်တို့ဟာ အပြီးသတ်သဘောတူညီချက်အတွက် နျူကလီးယားစစ်ဆေးရေး၊ သန့်စင်ပြီးယူရေနီယံသိုလှောင်မှု၊ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုဖြေလျှော့ရေးနဲ့ ဒေသတွင်းလုံခြုံရေးကိစ္စတွေကို ဆက်လက်ညှိနှိုင်းရဦးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာဆွေးနွေးမှုတွေကို ဘာဂန်စတော့ခ်အပန်းဖြေစခန်းမှာ ဒီသီတင်းပတ်အတွင်း ဆက်လက်ပြုလုပ်သွားဖို့ မျှော်လင့်ထားပါတယ်။
